محمد حسین فاضل تونی
محمد حسین فاضل تونی

-
ولادت: 1298 ه.ق. محل ولادت: شهر تون
-
وفات: 1380 ه.ق. محل دفن: قم
-
محل تحصیل: اصفهان، تهران، مشهد
-
اساتید: حضرات جهانگیرخان قشقایی، سید محمدصادق خاتونآبادی و...
-
استاد عرفان: آقا میرزا هاشم اشکوری
-
شاگردان: عبدالله جوادیآملی، مهدی محقق، حسن حسنزاده آملی، سید رضی شیرازی و...
-
تألیفات: تعلیق شرح بر فصوصالحکم، ترجمه فنون سماع طبیعی شفا و...
این علامه گرانقدر، دوران تحصیل خود را به واسطه تنگی معیشت به زحمت میگذرانید و گاه در ماه رمضان، افطار و سحر را به نان و پیاز و ماست اکتفا می کرد ولی می فرمود: صفای باطن و لذت روحی و معنوی را در همان سالها یافتم.
پس از رحلت میرزا هاشم اشکوری در مدرسه دارالشفاء به تدریس پرداخت و سالیان بسیار در سایر مدارس دینی تهران و دانشکده الهیات، منطق، فلسفه و حکمت درس می داد. ایشان در حکمت وعرفان صاحب نظر بود و در تقریر و تبیین عبارتهای پیچیده شرح فصوصالحکم مهارت خاصی داشت.
وی مطالب درس را با طمأنینه شرح میداد و مشکل ترین مطالب را با قوت بیان خویش ساده و روشن میساخت، درس خود را با آیات قرآنی و اشعار مولانا و حافظ و شیخ محمود شبستری میآراست. گاهی در اثنای درس میفرمود: علوم و معارف الهی انس بگیرید. اگر نفس با این معارف آشنا نشود، به تدریج به امور پست دنیایی گرایش مییابد.
مرحوم فاضل تونی از نعمت خط تقریبا محروم بود و به سختی میتوانست چیزی بنویسد، چون آن مرحوم در کودکی فقط چند ماهی در مکتب مشق نوشته بود. ایشان به واسطه قدرت حیرت انگیز حافظه احتیاجی به یادداشت کردن مطالب نداشت.
تواضع، ملکه وجود آن بزرگوار بود. شاگردانش، او را بسیار خوش محضر مییافتند، چنان که در تمام مدت تحصیل یک کلمه حرف تند یا اخم و ترشرویی از او ندیدند. ضمن تدریس برای رفع ملال دانشجویان، مطالبی شیرین و فرح بخش بیان میکرد و کمتر جلسه درسی بود که بدون خنده به پایان برسد. خود ایشان را گاهی چنان خنده میگرفت که مدتی سخنش قطع میشد.
درود و رحمت بیپایان بر تمامی عارفان و عاشقان حضرت دوست باد
افلاکیان خاکنشین
وقتي حيات خلوت دلها، پرشده است از ازدحام "روزمرگي"، جا براي خدا هم تنگ ميشود! بايد جايي ميساختيم، شبيه خانۀ شيشهاي ماهيها، که گاهي دل تنگمان را مثل ماهي قرمز لغزاني از تنگ سينه بيرون آوريم و هجرت کنيم به آبي زلالش!