1- نظریه آلپورت: زندگی انسان همواره با درد و رنج همراه است. اما شخصیت سالم، به جای ناامیدی و غصه به دنبال راه حل جدید رفته و با در دست گرفتن سر رشته‌ی زندگی به حیات خود جهت می‌بخشد. و همین جهت داشتن است که زندگی شخص را به سوی هدف‌ها هدایت می‌کند. شخص می‌تواند ارزش‌های گوناگونی را برگزیند که گاهی می‌تواند مربوط به خود باشد (مانند رضایت ازکار) و یا اینکه در سطح وسیع‌تر دیگران در او سهیم باشند (مانند همکاری و کمک به دیگران)
به نظر آلپورت چیزی که به زندگی شور و هیجان می‌بخشد، تعقیب است نه تسخیر؛ راه است، نه مقصد؛ تلاش است نه صرفاً کامیابی! به نظر آلپورت احساس احترام به خود و دیگران، توانایی ایثار عشق به دیگران بدون قید و شرط، احساس امنیت عاطفی و داشتن هدف در زندگی، نشانه سلامت روان است.

2- الگوی شخصیت سالم راجرز: هدف زندگی تنها حفظ توازن و تعادل و آسودگی و آسایش فراوان نیست. جهت ما به پیش و به سوی هدف، پیچیدگی افزایش یافته‌ی کنش و کارکرد کامل است، تا ما بتوانیم به آنی که در توان ماست تبدیل شویم. رسیدن به بلوغ کامل، خود به خود صورت نمی‌گیرد. این روند مستلزم کوشش بسیار است. به نظر راجرز خوشبختی یک هدف نیست. آنها که به تحقق خود می‌پردازند، از زندگی غنی، مبارزه‌جویانه و پرمعنا بهره‌مند می‌شوند، اما لزوماً همواره خوشحال و خندان نیستند.

خوشبختی محصولی از یکپارچکی موفق شخصیت در مسیر دنبال کردن هدف‌هاست.

 3- الگوی انسان بارور فروم: انسان برای رسیدن به سلامت روان باید تسلیم نیرویی فراتر از خود بشود. انسان با تسلیم شدن در برابر نیرویی برتر چون خدا با جهان به یگانگی رسیده و به آرامش درون و امنیت روانی می‌رسد. به نظر فروم راه سالم پیوند با جهان، عشق است. منظور فروم ازعشق، تنها عشق جسمانی نیست؛ تعریف او از عشق، عشق معنوی در درجه اول به خدا، و در درجه پایین‌تر به خود، خانواده، و در معنای وسیع‌تر احساس هم‌بستگی به همه انسان‌هاست. یکی ازمطلوب‌ترین راه‌های ارضای نیازهای روانی، ایجاد حس برادری به هم‌نوعان است. احساس ارتباط، عشق، توجه و مشارکت در جامعه، شخصیت انسان را بارور می‌سازد و می‌پروراند. لازمه‌ی عشق، تلاش فراوان است. زیرا عشق بارور از چهار ویژگی مهم برخوردار است: توجه، احساس مسئولیت، احترام و شناخت. فروم سلامت روان را با خوشبختی برابر می‌داند. خوشبختی نتیجه‌ی زندگی بارور است.
4- شخصیت سالم مزلو: افرادی که دارای سلامت روانند، با ایثار و حس تعهد نسبت به کار می‌توانند نیازهای روانی و درونی خود را برطرف سازند. نویسنده، فیلسوف یا دانشمند، می‌توانند با کار در جست و جوی حقیقت باشند. هنرمند درجست و جوی زیبایی و قاضی درجستجوی عدالت باشد. اینها برای پول و شهرت و قدرت دست به کار نمی‌زنند. بلکه کار است که فرانیازهایشان را برمی‌آورد. این افراد از انجام کار خویش لذت می‌برند. حتی اگر به درآمدش نیازی نداشته باشند، باز هم به انجام آن کار ادامه می‌دهند. و درکارشان خلاقیت و آفرینندگی بالایی از خود نشان می‌دهند.
به عقیده‌ی مزلو شخصیت‌های سالم خودکفا و مستقل هستند. آنها در برابر بحران‌ها و محرومیت‌ها مقاوم هستند. و به بد اقبالی اعتقادی ندارند. سختی‌ها را لازمه رشد دانسته و در برابر بحران‌ها وقار ذاتی خویش را حفظ می‌کنند.
 

نام کتاب: روانشناسی کمال (الگوهای شخصیت سالم)

نویسنده: دوآن شولتس

 مترجم: گیتی خوشدل
خلاصه کتاب